IPO và sàn giao dịch: hai nơi, hai hướng đi của tiền

Cùng một cổ phiếu có thể được nhắc đến ở hai nơi khác nhau: đợt chào bán lần đầu và sàn giao dịch. Hai nơi này vận hành theo cách riêng, người mua gặp bên bán khác nhau và tiền đi theo hướng khác nhau. Bài viết so sánh chúng theo bốn tiêu chí để làm rõ vị trí của đợt chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng trong toàn bộ vòng đời của một cổ phiếu.

Nơi doanh nghiệp huy động vốn

Trong đợt IPO, doanh nghiệp chào bán chứng khoán ra công chúng và nhận tiền từ người mua. Đây là việc huy động vốn, nên bên bán chính là doanh nghiệp phát hành, và khoản tiền mua đi vào doanh nghiệp.

Nơi chứng khoán đổi chủ

ipo trong chứng khoán - Nơi chứng khoán đổi chủMinh hoạ: ipo trong chứng khoán

Sau khi được niêm yết hoặc đăng ký giao dịch, chứng khoán được mua bán trên sàn. Lúc này người bán là một nhà đầu tư khác, không phải doanh nghiệp, và tiền chuyển từ người mua sang người bán. Doanh nghiệp không nhận khoản tiền của các giao dịch này, dù tên cổ phiếu vẫn là tên doanh nghiệp đó. Điểm khác biệt giữa huy động vốn và niêm yết được nêu trong bài phân biệt IPO với niêm yết và cách đọc một đợt chào bán.

🔗 Xem thêm: Ba khối kiến thức cần có khi bắt đầu học chứng khoán

So sánh theo bốn tiêu chí

Vì sao cần tách hai nơi

Nhiều người đọc tin về IPO rồi hiểu rằng cổ phiếu mua được ngay trên sàn, hoặc hiểu giá chào bán là giá sẽ giao dịch sau đó. Thực tế đây là hai bước tách rời. Sau đợt chào bán, chứng khoán mới có thể được đăng ký niêm yết trên HOSE hoặc HNX, hoặc đăng ký giao dịch trên UPCoM.

ipo trong chứng khoán - Vì sao cần tách hai nơiMinh hoạ: ipo trong chứng khoán

Trong khoảng giữa hai bước, khoản đã mua trong đợt IPO chưa thể bán qua sở giao dịch. Sau khi lên sàn, giá có thể cao hơn hoặc thấp hơn giá chào bán, và không có bảo đảm về giá.

Dùng đúng tài liệu cho đúng nơi

Với đợt chào bán, tài liệu cần đọc là bản cáo bạch. Với cổ phiếu đã lên sàn, người đọc theo dõi thông tin giao dịch và báo cáo định kỳ của doanh nghiệp.

Kết luận

ipo trong chứng khoán - Kết luậnMinh hoạ: ipo trong chứng khoán

IPO là nơi doanh nghiệp nhận vốn, còn sàn giao dịch là nơi chứng khoán đổi chủ giữa các nhà đầu tư. Bốn tiêu chí về bên bán, nơi tiền đi vào, cách có giá và cách mua cho thấy hai nơi này khác nhau ở bản chất. Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.

#ipo #thitruongsocap #niemyet


← VPBankS — Sản phẩm và kênh đầu tư chứng khoán