Chứng quyền và hợp đồng tương lai chỉ số khác gì
Chứng quyền có bảo đảm và hợp đồng tương lai chỉ số đều là sản phẩm phái sinh, giá trị gắn với tài sản khác. Hai sản phẩm khác nhau ở người phát hành, khoản bỏ ra ban đầu, cách ghi nhận lãi lỗ và mức lỗ tối đa của người mua.
Người phát hành và nơi giao dịch
Chứng quyền có bảo đảm do công ty chứng khoán phát hành. Người sở hữu có quyền mua chứng khoán cơ sở theo giá thực hiện vào thời điểm xác định, hoặc nhận khoản tiền chênh lệch. Tại Việt Nam, chứng quyền niêm yết hiện là chứng quyền mua, kiểu châu Âu, thanh toán bằng tiền khi đáo hạn. Chứng quyền niêm yết trên HOSE, giao dịch như cổ phiếu, thanh toán T+2.
Hợp đồng tương lai chỉ số VN30 không có tổ chức phát hành theo nghĩa đó mà là thỏa thuận giữa bên mua và bên bán, giao dịch trên HNX. Vị trí của nhóm phái sinh được mô tả ở bài .
Khoản bỏ ra ban đầu
Minh hoạ: chứng quyền có bảo đảm
- Chứng quyền: người mua trả giá chứng quyền một lần.
- Hợp đồng tương lai: cả bên mua và bên bán đều phải ký quỹ. Khoản này bảo đảm nghĩa vụ của mỗi bên, không phải giá mua một tài sản.
Cách lãi lỗ được ghi nhận
Với hợp đồng tương lai chỉ số, lãi lỗ được tính và thanh toán hằng ngày theo giá thanh toán cuối ngày. Khi giá đi ngược vị thế, nhà đầu tư có thể phải nộp thêm ký quỹ.
🔗 Xem thêm: Mua chứng khoán là mua quyền gì theo Luật Chứng khoán
Với chứng quyền mua niêm yết, khoản thanh toán được xác định một lần khi đáo hạn, theo chênh lệch giữa giá thanh toán và giá thực hiện chia cho tỷ lệ chuyển đổi. Ví dụ giả định: chứng quyền có giá thực hiện 50.000 đồng, tỷ lệ chuyển đổi 5 chứng quyền : 1 cổ phiếu.
Minh hoạ: chứng quyền có bảo đảm
- Giá thanh toán khi đáo hạn là 60.000 đồng: khoản thanh toán = (60.000 − 50.000) / 5 = 2.000 đồng mỗi chứng quyền.
- Giá thanh toán là 48.000 đồng: thấp hơn giá thực hiện, không có khoản thanh toán.
Các thông số như giá thực hiện, tỷ lệ chuyển đổi và ngày đáo hạn được tổng hợp ở bài bốn thông tin cần đọc trước khi mua chứng quyền.
Mức lỗ tối đa của người mua
Người mua chứng quyền lỗ tối đa bằng số tiền đã bỏ ra mua chứng quyền, cộng phí. Chứng quyền có ngày đáo hạn, quá hạn mà không có lãi thì không còn giá trị, như trường hợp giá 48.000 đồng ở ví dụ trên.
Với hợp đồng tương lai, lãi lỗ diễn ra hai chiều và không giới hạn ở khoản ký quỹ ban đầu. Phần khái niệm và cơ chế chứng quyền tại Việt Nam trình bày thêm.
Kết luận
Minh hoạ: chứng quyền có bảo đảm
Chứng quyền có bảo đảm do công ty chứng khoán phát hành, người mua trả tiền một lần và lỗ tối đa bằng khoản đã bỏ ra. Hợp đồng tương lai chỉ số là thỏa thuận hai bên có ký quỹ, lãi lỗ thanh toán hằng ngày và không giới hạn ở khoản ký quỹ ban đầu. Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.
#chungquyen #hopdongtuonglai #phaisinh #kienthucchungkhoan